English     فارسی
رفتار نوساني مديران در مقابله با زلزله

«صما» بررسي مي‌کند:

رفتار نوساني مديران در مقابله با زلزله/ وضعيت نامساعد تهران از نظر آمادگي در برابر زلزله

هر سال نيمه نخست دي ماه که فرار مي رسد، به مناسبت فرارسيدن هفته ايمني در برابر زلزله و کاهش اثرات بلاياي طبيعي، مطالبي درخصوص ضرورت ايمن سازي ساختمان هاي در سراسر کشور به ويژه در پايتخت در رسانه هاي مختلف منتشر مي شود. اما به گفته کارشناسان اين ابراز نگراني ها گذراست و در عمل اقدام چندان موثري در اين راستا انجام نمي گيرد. رفتار نوساني مديران در مقابله با زلزله/ دو راهکار عملياتي براي آمادگي در برابر زلزلهبه گزارش «صما» صاحب نظران بر اين باورند که وقوع زلزله در شهرهايي که از جمعيت بيشتري برخوردارند، تبعات به مراتب بيشتر و گسترده تري به دنبال دارد. از همين رو در کلانشهرها و شهرهايي که از جمعيت بيشتري نسبت به شهرهاي ديگر برخوردارند؛ بايد تمهيدات خاص و ويژه اي در اين حوزه به کار گرفته شود.

تبعات جبران ناپذير وقوع زلزله در تهران

در اين بين کارشناسان از تبعات جبران ناپذير وقوع زلزله در تهران، به عنوان پايتخت ايران که جمعيتي در حدود 15 ميليون نفر را در خود جاي داده است، به عنوان يک فاجعه بزرگ ياد مي کنند. چرا که معتقدند اين کلانشهر به هيچ وجه از آمادگي لازم براي زلزله برخوردار نيست و در صورتي که يک زلزله بزرگ در اين شهر رخ دهد، بايد شاهد تلفات و خسارات جاني و مالي غيرقابل تصوري باشيم.

برخي از کارشناسان معتقدند که در صورت وقوع زلزله بزرگ در شهر تهران، تعداد کشته‌ها بسته به ساعت وقوع آن، حداقل از نيم ميليون تا يک و نيم ميليون نفر و تعداد مجروحين، بيش از ۲ برابر آن است. اين در حالي است که با پايان يافتن زمين لرزه فجايعي نظير ترکيدگي لوله هاي آب و گاز، شيوع بيماري‌هاي مختلف و آتش سوزي امکان وقوع دارد.

حتي گفته مي شود که ۸۰ درصد تلفات تازه زماني اتفاق مي‌افتد که ۲ ساعت از وقوع زلزله گذشته است؛ اين کارشناسان حدود500 هزار ساختمان ويران شده و بيش از ۲۲۰ ميليارد دلار خسارت را ازجمله هزينه هاي زلزله در تهران مي دانند.

قرار گيري200 هزار ساختمان تهران در بافت فرسوده

بر اساس اين گزارش، بهرام عکاشه، پدر علم زلزله شناسي ايران معتقد است که در صورت وقوع زلزله در شهر تهران، مناطق ۱، ۲ و ۳ به دليل حضور گسل‌هاي شمال تهران و مشا بيشترين آسيب را خواهند ديد. اما مناطق ۷، ۹،۱۲،۱۱ و ۱۷ به دليل وجود بافت متراکم و فرسوده، بيشترين آسيب پذيري را در برابر زلزله دارند.

طبق آمار مسئولان مرکز تحقيقات راه، مسکن و شهرسازي، از حدود نزديک به يک ميليون و 100 هزار پلاک يا ساختمان مسکوني (نه واحد مسکوني)، در حدود نزديک به 200 هزار پلاک در بافت فرسوده واقع شده است و از مجموع اين 200 هزار پلاک نيز بالغ بر 60 درصد از آنها جزو ساختمان هاي فرسوده هستند که اسم بافت فرسوده را هم يدک مي کشند.

در اين بين اگرچه در داخل بافت فرسوده، ساختمان هاي نوسازي نيز وجود دارد که مقاوم و نوسازي شده اند، اما معابر تنگ يا خانه هاي کوچک را نيز جزو بافت فرسوده تلقي مي کنند. در حالت خوش بينانه مي توانيم بگوييم که حدود 100 هزار پلاک يا ساختمان در اين بافت هاي فرسوده وجود دارد و طبق محاسبات انجام شده، بيش از يک ميليون و 200 هزار نفر در بافت هاي فرسوده تهران زندگي مي کنند.

تهران وضعيت مساعدي از نظر آمادگي در برابر زلزله ندارد

به گفته کارشناسان، در بافت هاي فرسوده تهران کوچه ها و معابر باريک و تنگي وجود دارند که حتي با دوچرخه به سختي مي توان از آنها عبور کرد. بنابراين در چنين شرايطي وقتي در مدخل يک کوچه، يک ساختمان ريزش مي کند، تا انتهاي کوچه رفت و آمد مختل مي شود. از طرفي در خيابان هاي واقع در بافت فرسوده، ساکنان اقدام به پارک کردن خودرو در دو طرف خيابان مي کنند و در چنين وضعيتي فرضا وقتي نماي سنگ يک ساختمان فرومي ريزد، به طور قطع منجر به مسدود شدن آن کوچه مي شود. حال با فرض اينکه زلزله اي رخ دهد، عمليات امدادرساني و کمک در اين محدوده ها بسيار دشوار خواهد بود.

بنابراين اظهارات کارشناسان حاکي از آن است که تهران از نظر آمادگي در برابر زلزله، فعلا وضعيت مساعدي ندارد و خودمان را نبايد گول بزنيم و فريب دهيم. چرا که در حال حاضر براي رسيدن به يک وضعيت مناسب جاي کار بسياري داريم.

دو راهکار عملياتي براي آمادگي در برابر زلزله

به گزارش «صما» صاحب نظران در پاسخ به اينکه در اين راستا مسئولان ذيربط براي آماده سازي تهران در برابر زلزله چه وظايفي را برعهده دارند، معتقدند: مهمترين وظايف قابل اجرا و عملياتي در اين حوزه در دو بعد قابل بررسي است. اولين مورد، آموزش عمومي مردم است تا مردم حداقل در مواقع رخداد زلزله بتوانند برخورد و رفتار صحيحي از خود نشان دهند. بر اين اساس در اين بخش بايد آموزش هاي مستمر و دائمي، در اذهان مردم نهادينه شود. اين آموزش ها از طريق رسانه ها و به ويژه سيماي جمهوري اسلامي ايران در اوقات پربيننده قابل انجام است و نقش بسيار موثري مي تواند ايفا کند.

به گفته کارشناسان ارائه آموزش هايي مقابله با زلزله به مردم، از قابليت اجرايي برخوردار است و عليرغم اينکه مي تواند تاثيرگذاري بالايي به همراه داشته باشد، اما نياز به صرف هزينه چنداني ندارد. اين در حالي است که در صورت رعايت نکات ايمني، مي توان بسياري از خسارات و تلفات جاني را کم کرد.

موضوع بعدي اجراي آيين نامه ها و ضوابط ساخت و ساز است که اجرايي شدن آنها نياز به يک عزم و همت و جديت دارد و درصورتي که اين ضوابط رعايت شود، گام بسيار بزرگي در راستاي ايمن سازي ساختمان ها برداشته خواهد شد.

بر پايه اين گزارش، صاحب نظران با اعتقاد به اينکه اجرايي شدن اين دو راهکار نياز به امکانات آن چناني نيز ندارد، تاکيد دارند که صرفا با يک همت و عزم جدي مي توان اين دو اقدام را انجام داد.

رفتار نوساني مديران در برابر زلزله

با اين حال آنچه در اين زمينه مايه تاسف است، رفتار نوساني مديران کشوري و محلي ما در برابر زلزله است.

در اين راستا علي بيت الهي، رييس بخش زلزله مرکز تحقيقات راه، مسکن و شهرسازي نيز با انتقاد از اين رويکرد مديران معتقد است: رفتار مديريت کلي ما در برابر زلزله و برخورد با آن در امر ايمني، نوساني است. به اين صورت که با وقوع يک زلزله تا مدتي همه توجه زيادي به اين موضوع و تلفات و خسارات آن مي کنند؛ اما با گذشت مدتي از اين حادثه، صرفا پژوهشگران مرتبط با زلزله هستند که به فکر زلزله و تبعات آن هستند و بقيه مسئولان اين مهم را فراموش مي کنند.

با اين اوصاف به نظر مي‌رسد اجراي چند راهکار مهم براي کاهش تلفات و خسارات زلزله، ضروري به نظر مي‌رسد؛ اين راهکارها شامل اجراي جدي ايمني در ساختمان و رعايت استاندارد‌هاي ساخت و ساز؛ آموزش همگاني درباره اقدامات صحيح پيش از وقوع زلزله، حين زلزله و پس از آن از طريق مدارس، دانشگاه ها، رسانه‌ها و شبکه‌هاي مجازي است. البته نبايد فراموش کرد که مديريت بحران و نحوه عملکرد دستگاه‌هاي اجرايي نظير هلال احمر و وزارت بهداشت پس از وقوع زلزله بسيار حائز اهميت است.

 


1397/10/13

سه شنبه 03 ارديبهشت 1398

براي ورود به سيستم ابتدا با کيک بر شکل روبرو ثبت اطلاعات کاربري فرماييد